Tema Nedir





$yazibasligitd
Tema Resimleri

Bu Yazıda Neler Var

  • Şiirde Tema (Özet) :
  • Şiirde Tema (Detay) :
  • Örnek Şiirde Tema İncelemesi:
  • Şiirde Tema Örnekleri
  • İlgili Yazılar

    01 | Ana Fikir
    02 | Ana Fikir Nasıl Bulunur

    Sponsorlu Bağlantılar

    Tema -Tem nedir? Bir sanat eserinin merkezinde yer alan temel duygu ve düşünce demektir. Konu ve ana düşünce ile yakınlığı nedeniyle onlarla karıştırılmaması gereken bir terimdir. Konunun somut nitelikli olmasına karşılık, tema soyut özellikler gösterir. Bir eserin teması, onun konusu değildir. Konunun çok özel bir biçimde işlenmiş ayrıntısıdır.

    Ölümün konu edildiği bir eserde “ölüm karşısında duyulan hüzün“, bu eserin teması olarak ifade edilebilir. Bir şeyin edebiyat eserine konu edilmesi için, bir yazar veya şairin o konuyu seçmiş olması yeterlidir. Oysa tema, edebî şahsiyetin sanatçı yönünün, yorumlama gücünün bir göstergesidir.

    Tema bütün sanat dallarının ortak terimlerinden biridir. İnançlar ve kültürel değerler, herhangi bir temanın farklı toplumlarda, hatta aynı toplumda bile değişik biçimlerde ele alınmasına neden olur. Söz gelişi aşk teması, edebiyatın bir döneminde ince duyarlıkları ifade ederken, başka bir dönemde maddî hazların ifade aracı olarak işlenebilir.

    Tema bir eserde, insandaki beyin gibidir. Eserde anlatılan her şeyde ve anlatma biçiminde temanın etkisi vardır. Edebî şahsiyetin eserini yazma amacı, doğrudan doğruya tema ile ilgilidir. Eğer bir eserin teması doğru belirlenirse, eserin doğru anlaşılma şansı da artar.

    Bir eserin değerini konusu değil teması belirler. Bunun gerçekleşmesi ise, temanın düşünce dokusu ve yorumlanışı ile ilgilidir. Bir eserin konusunun nasıl yorumlandığı sorusuna bulunan cevap, temanın belirlenmesinde ipucudur.

    Eserin bütününe hakim olan bir tema, iyi işlenmek kaydıyla, eserin sağlam bir kompozisyon kazanmasında etkili olabilir. Tema soyuttur ve soyutluğun derecesi edebî şahsiyetin özellikleriyle yakından ilgilidir. Tema, somut verilerle desteklendiği zaman eserin başarısı artar.

    Bir edebî eser veya metin, birden fazla temadan meydana gelebilir. Fakat bunlardan biri veya birkaçı edebî eser veya metinde daha bir önem kazanmış olarak karşımıza çıkar. İkinci, üçüncü derecedeki temalar, asıl temayı besler, eseri zenginleştirir. Eserin daha iyi anlaşılmasını kolaylaştırır.

    Şiirde Tema (Özet) :

    Şiirde dile getirilen duygu, düşünce ve hayale tema denir. Şiir bir düşünce yazısı olmadığı için “tema” sözcüğünden daha çok esrede dile getirilen duygu ve hayali anlamalıyız. Şiirde tema kimi zaman bir aşk, ayrılık acısı, ölüm korkusu gibi bireysel duygular kimi zaman da başka insanlar için üzüntülerin yer aldığı toplumsal konuları da içerebilir.

    Şiirde Tema (Detay) :

    Her eserin bir yazılış amacı, iletmek istediği bir mesaj vardır. Eserde iletilmek istenen mesaja “tema” denir. Şiirde daha çok duygu ve hayaller işlenir; bir şiirde yoğun olarak işlenen duygular ve hayaller şiirin temasını oluşturur. Şiiri oluşturan her birimin bir teması vardır. Bu temalar birleşerek şiirin ana temasını oluşturur.

    Şiirde işlenen temalar soyut bir kavram veya düşüncedir, bu soyut kavramlar şiir dışında da vardır. Şiirle somutlaştırılan temaya da “konu” denir.

    Aynı temayı işleyen birden çok şiir vardır. Ancak bazıları diğerlerinden daha başarılıdır; bunun nedeni, temanın işleniş biçimidir.
    Şiirde işlenen temanın şiirin yazıldığı dönemle ve şairle ilişkisi vardır.

    Örnek Şiirde Tema İncelemesi:


    Mert dayanır, namert kaçar
    Meydan gümbürgümbürlenir
    Şahlar şahı divan açar
    Divan gümbür gümbürlenir

    Yiğit kendini öğende
    Oklar menzilin döğende
    Şeşper kalkana değende
    Kalkan gümbür gümbürlenir

    Ok atılır kalesinden
    Hak saklasın belâsından
    Köroğlu’nun narasından
    Her yan gümbür gümbürlenir
    Köroğlu

    Şiirin Teması : Şairin şiirde iletmek istediği mesaj yiğitlik ve yiğitliğin gücüdür. Şair savaş tasvirleriyle yiğitliği somutlaştırmıştır.
    Şiirin Konusu : “yiğitleri övme”dir.
    Şiirin yazıldığı dönem ve şairle ilişkisi: Köroğlu 16. yüzyılda yaşadığı sanılan bir şairdir. Bolu’nun Gerede ilçesindendir. Celâlî İsyanları’na karışmıştır. Sivas – Tokat arasındaki kervan yollarını kesmiş, aldıklarını fakir halka dağıtmıştır. Babasının intikamını almak için dağa çıkmış Bolu beyine karşı savaşmış; güçsüzleri, haksızlığa uğrayanları korumuş bir yiğittir.
    Görüldüğü gibi şairin hayatında öne çıkan en önemli özellik yiğitliği; yaşadığı dönemin en önemli özelliği ise haksızlıkların olmasıdır.
    Şiirin teması ve yapısı arasında ilişki vardır. Tema, şiirin yapısı ve anlatımıyla somutlaştırılır. Yapıyı meydana getiren ses ve anlam kaynaşmasından oluşan birimlerin tümü “tema”yla birleşir. Temayı bulmak için “Şair, bu şiiri niçin yazmıştır?” sorusunu sorarız, aldığımız yanıt bize temayı verir.

    Şiirde Tema Örnekleri

    Ziller Çalacak
    Ziller çalacak… Sizler derslerinize gireceksiniz bir bir.
    Zil çalacak, ziller çalacak benim için
    Duyacağım evlerden, kırlardan, denizlerden;
    Tâ içimden birisi gidecek uça, ese…
    Ama ben, ben artık gidemeyeceğim

    Zil çalacak… Siz geminize treninize gireceksiniz bir bir.
    Zil çalacak, ziller çalacak benim için
    Duyacağım iskelelerden istasyonlardan bütün,
    Tâ içimden birisi koşacak ardınızdan…
    Ama ben,ben artık gelemeyeceğim

    Sonra bir gün bir çalacak yine,
    Hiç kimseler, kimsecikler duymayacak…
    Ne sınıflar,ne iskeleler,ne istasyonlar, ne siz…
    Tâ içimden birisi kalacak oralarda…
    Ben gideceğim.
    Zeki Ömer Defne

    Konusu: Şiir üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde öğretmenin öğrencilerinden ayrılışı, ikinci bölümde öğretmenin öğrencileri tarafından unutulma

    korkusu son bölümde ise yaşlılık ve ölüm korkusu konu olarak ele alınmıştır.
    Teması: Öğretmenlik mesleğinden ayrılmanın verdiği acı ve özlem veya meslek sevgisi tema olabilir.
    SEVİYORUM SENİ
    Seviyorum seni
    ekmeği tuza banıp yer gibi
    Geceleyin ateşler içinde uyanarak
    ağzımı dayayıp musluğa su içer gibi
    Ağır posta paketini
    neyin nesi belirsiz
    telaşlı, sevinçli, kuşkulu açar gibi

    Seviyorum seni
    denizi ilk defa uçakla geçer gibi
    İstanbul'da yumuşacık kararırken ortalık
    içimde kımıldayan bir şeyler gibi
    Seviyorum seni
    Yaşıyoruz çok şükür der gibi.
    NAZIM HİKMET

    Teması : Nazım Hikmet, bu şiirinde aşkın kendisi için ne anlam ifade ettiğim günlük hayattan örnekler seçerek somutlaştırmaktadır. Şairin bakış

    açısıyla aşk; merak, heyecan, ihtiyaç ve yaşama sevinci demektir.
    AKIL GÖZÜ
    Seni bulmaktan önce aramak isterim.
    Seni sevmekten önce anlamak isterim.
    Seni bir yaşam boyu bitirmek değil de,
    Sana hep, hep yeniden başlamak isterim.
    Özdemir Asaf

    Teması : Özdemir Asaf bu şiirinde aşka duygu penceresinden değil akıl penceresinden bakmaktadır. Ona göre aşk, aranması, anlaşılması ve her daim

    yeniden keşfedilecek bir yönü bulunması gereken bir dünyadır.
    Seni Asla Lekeleyemem
    seni asla lekeleyemem,çünkü
    en derinimdesin
    buluşmak için çırpındığım o ta içimde.
    seni asla lekeleyemem,çünkü
    günlük,basit,sıradan hayatımda yoksun
    yasakların geri çekildiği,
    korkunun sustuğu
    o saf anlarda beliriyor kalbin...kalbime...
    Cezmi Ersöz

    Teması : Cezmi Ersöz aşkın arındırıcı yönünü, saflığım, temizliğini ön plana çıkaran bir yaklaşımla oluşturmuştur bu şiirini. Ona göre sevdiği kişiye

    karşı duyduğu aşk, her türlü kirden uzakta, en korunaklı yerdedir. Yüceltilmiş bir aşk anlayışıyla oluşturulan bu şiirde şair istese bile sevgilisini asla

    lekeleyemeyeceğinden söz etmektedir. Çünkü şairin yaşadığı hayat, basit ve sıradandır. Aşk ise o sıradan hayatın içinde değildir.

    
    ..:: Online Uyeler ::..
    
    Bi soru sor